Themapakket Begeleiden bij seksualiteit in de maatschappelijke zorg

Met dit themapakket besteed je als mbo-docent op een toegankelijke manier aandacht aan het thema seksualiteit binnen de maatschappelijke zorg. Het pakket bestaat uit een docentenhandleiding en negen themakaarten, elk met een ander onderwerp, zoals seksuele diversiteit, professioneel handelen, sociale media en seksueel geweld.


Beschrijving

Inhoud

Met dit themapakket voor mbo-opleidingen kun je als docent aandacht besteden aan het begeleiden bij seksualiteit in de maatschappelijke zorg. Het pakket bestaat uit een docentenhandleiding en negen themakaarten die elk een ander onderwerp belichten. De onderwerpen zijn:

  • Professionele houding ten opzichte van seksualiteit
  • Seksualiteit en de seksuele levensloop
  • Seksuele gezondheid en reproductieve gezondheid
  • Seksueel geweld en seksueel misbruik
  • Seksuele diversiteit
  • Sociale media en seks
  • Bespreekbaar maken van seksualiteit
  • Geven van seksuele voorlichting
  • Seksualiteitsbeleid

De themakaarten bevatten leerdoelen (die gelinkt zijn aan de leerdoelen van de opleiding), bronnen en werkvormen. Docenten kunnen deze gebruiken voor het vormgeven van een les. In de docentenhandeleiding vind je meer informatie hierover.

Dit themapakket is samengesteld in samenwerking met het MBO College Hilversum (ROC van Amsterdam).

Download de docentenhandleiding van het themapakket Belang van begeleiden bij seksualiteit in de maatschappelijke zorg 

Met deze themakaart kun je samen met studenten kennis-maken met het onderwerp seksualiteit. Je bespreekt wat de professionele rol is van de begeleider en wat dit betekent voor het onderwerp seksualiteit in de maatschappelijke zorg.

Samen sta je stil bij hun eigen normen, waarden en overtuigingen ten aanzien van het onderwerp seksualiteit. Dit is belangrijk omdat iedere student een andere achtergrond, referentiekader en socialisatieproces heeft. Deze aspecten hebben invloed op de normen, waarden en overtuigingen van ieder mens.

Download de themakaart

Deze themakaart introduceert studenten met het begrip seksualiteit. Ze leren de definitie van seksualiteit en daarmee aan welke thema’s seksualiteit raakt. Dit biedt studenten inzicht in welke thema’s zij kunnen tegenkomen in hun begeleiding en ondersteuning aan cliënten.

Daarnaast leren studenten in deze les hoe de seksuele levensloop van de mens eruitziet. Zo kunnen studenten inschatten waar cliënten zich bevinden in deze levensloop, en daarmee welke vragen en behoeften zij mogelijk hebben.

Download de themakaart

Deze themakaart is te gebruiken om studenten basiskennis over seksuele en reproductieve gezondheid te leren. Studenten leren de definities van de begrippen seksuele gezondheid en reproductieve gezondheid en weten welke belangrijke thema’s bij deze begrippen passen.

Daarnaast maken ze kennis met het biopsychosociaal model. Ze leren de begrippen seksualiteit en seksuele gezondheid in context te plaatsen met het model.Tot slot maken de studenten kennis met het programma ‘Nu Niet Zwanger’.

Download de themakaart

Deze themakaart gaat over (online) seksueel grens-overschrijdend gedrag (SGG), seksueel geweld (SG) en seksueel misbruik. Studenten leren deze begrippen kennen en maken kennis met het vlaggensysteem en leren hiermee werken.

Tot slot leren studenten signalen te herkennen en weten ze welke stappen zij moeten ondernemen wanneer een cliënt te maken krijgen met een vorm van seksuele grensoverschrijding.

Download de themakaart

Deze themakaart is te gebruiken om studenten basiskennis te leren over diversiteit op het gebied van sekse, gender en seksuele oriëntatie. Studenten leren de definities van sekse, gender en seksuele oriëntatie en welke gezondheidsverschillen er bestaan op basis van sekse, gender en seksuele oriëntatie.

Studenten leren hoe zij ondersteuning kunnen bieden op een sensitieve en inclusieve manier en hoe zij verschillende doorverwijsmogelijkheden kennen op dit gebied.

Download de themakaart

Deze themakaart is te gebruiken om studenten basiskennis te leren over hoe zij seksualiteit met hun cliënten bespreekbaar kunnen maken. Studenten leren welke mogelijke hulp- en ondersteuningsvragen zij kunnen tegenkomen bij cliënten.

Studenten leren seksualiteit bespreekbaar te maken met gespreksmethoden waardoor ze deze wensen, behoeften en ondersteuningsvragen van de cliënt op het gebied van seksualiteit in kaart kunnen brengen. Ook leren de studenten over verschillende doorverwijsmogelijkheden/de sociale kaart.

Download de themakaart

Deze themakaart is te gebruiken in de les om studenten de basis-kennis te leren over sexting en ander online seksueel gedrag.

Ze krijgen kennis over de risico’s van online seksueel gedrag en leren hoe zij cliënten op een positieve manier kunnen ondersteunen om online wijzer en weerbaarder te worden.

Download de themakaart

Met deze themakaart kunnen studenten kennismaken met het geven van seksuele voorlichting. Het onderwerp seksualiteit kan op verschillende momenten tijdens de zorg en ondersteuning naar voren komen.

Bijvoorbeeld omdat cliënten vragen stellen aan hun begeleider, vanwege media-aandacht op TV of social media, tijdens evenementen zoals Pride, Paarse Vrijdag, of omdat het gesprek ter sprake komt op een groep. Als begeleider moet je reactief en proactief kunnen handelen, zulke situaties zijn hiervoor een mooie aanleiding.

In deze les leren studenten daarom hoe zij de opgedane kennis en vaardigheden rondom seksualiteit kunnen overbrengen op cliënten, middels het voorbereiden van seksuele voorlichting voor cliënten.

Download de themakaart

Beleid is nodig voor structurele aandacht voor seksualiteit binnen de zorg. Met deze themakaart leren studenten wat seksualiteitsbeleid inhoudt en wat het belang ervan is voor zowel de zorgorganisatie als voor henzelf. Ze leren ook hoe zij dit beleid kunnen opzoeken, vormgeven en beïnvloeden binnen hun (toekomstige) organisatie.

De studenten leren het seksualiteitsbeleid van hun stageplek te onderzoeken en leren na te denken over hoe zij dit beleid kunnen verbeteren met alle geleerde lessen.

Download de themakaart